ፖሊስ ደቡብ ኣፍሪቃ 26 ኢትዮጵያውያን ካብ ጥርጡር ቀለቤት ዘይሕጋዊ ምስግጋር ደቂ ሰባት ኣብ ጆሃንስበርግ ኣድሒኑ።

ኣብ ከባቢ ሳንድሪንግሃም ዝርከቡ ጎረባብቲ ነቲ ዕግርግር ሰሚዖም ንፖሊስ ድሕሪ ምሕባሮም፡ ትማሊ ሓሙስ ምሸት ሰባት ብዘይሕጋዊ ምስግጋር ሰባትን ዘይሕጋዊ ብረት ብምሓዝን ተጠርጢሮም ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ከምዝኣተዉ ኣሃዱ ከቢድ ገበን ሃውክስ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ ሓቢሩ። ፖሊስ ኣብቲ ከባቢ ካልኦት ዕርቃኖም ወጺኦም ዘምለጡ ሰባት ክሕብሩ ኣተሓሳሲቡ።

ኣስታት 60 ኢትዮጵያውያን ደቂ ተባዕትዮ ኣብቲ ባንጋሎ ተማሪኾም ከምዝነበሩ፡ እቲ ኣብቲ ከባቢ ዝርከብ መደበር ቴሌቪዥን eNCA ጸብጺቡ፡ ኣብ ቅድሚት እቲ ገዛ ኣብ ትሕቲ ክፉት መስኮት ደም ዝተነጽገ ነገር ዘርኢ እዩ። 11 ሰባት ንሕክምና ናብ ሆስፒታል ከምዝተወስዱ ፖሊስ ሓቢሩ። ብርክት ዝበሉ ኢትዮጵያውያን ክሳብ ሕጂ ብፖሊስ ኣይተቐበሉን።

“እቲ ዘለና ምልክታት እዚ ጉዳይ ዘይሕጋዊ ምስግጋር ደቂ ሰባት’ዩ፡ ምኽንያቱ ብጭቡጥ ካብቲ ገዛ ይሃድሙ ስለዝነበሩን ዕርቃኖም ወጺኦምን ይቕመጡ ነይሮም፡ ዳርጋ ከም ሞዱስ ኦፐራንዲ ኮይኑ ክዋረዱን ክሃድሙ ከምዘይፍትኑን” ትብል ፊላኒ ንክዋላሰ፡ ወዲ 19 ዓመት። ወሃቢ ቃል ፖሊስ ምዃኑ ተገሊጹ።

ደቡብ ኣፍሪቃ ቅድሚ ልዕሊ ሰለስተ ዓሰርተታት ዓመታት ኣፓርታይድ ካብ ዝውዳእ ኣትሒዛ ካብ መላእ ኣፍሪቃ ዝመጹ ስደተኛታት ትስሕብ ኣላ። ይኹን እምበር፡ ሓሽሽ የሰጋግሩን ሽቕለት ኣልቦነትን ዓመጽ ዝመልኦ ገበናትን የዕብዩ ኣለዉ ዝብል ስግኣት፡ ነቲ ቀጻሊ ጽልኢ ወጻእተኛታት ነዳዲ ገይርዎ ኣሎ።

ኣብ ደቡብ ኣፍሪቃ ካብቲ 62 ሚልዮን ህዝቢ ኣስታት 2.4 ሚልዮን ኣብ ወጻኢ ሃገራት ዝተወልዱ ሰባት ከምዘለዉ ኣብ 2022 ዝተገብረ ቆጸራ ህዝቢ፡ ኩነታት ኢሚግሬሽን ብዘየገድስ ሰባት ንምቑጻር ዝዓለመ እዩ። ልዕሊ ሰለስተ ርብዒ ካብ ካልኦት ግዝኣታት ደቡብ ኣፍሪቃ ክመጹ እንከለዉ፡ ኣብታ ሃገር ኣስታት 58 ሽሕ ኢትዮጵያውያን ይርከቡ።

ኣብ ነሓሰ 2024፡ ኣብ ተመሳሳሊ ከባቢ ጆሃንስበርግ፡ እኹል መግቢ ወይ ግቡእ ሽቓቕን መሕጸቢ ኣካላትን ዘይብሎም፡ 82 ኢትዮጵያውያን ኣብ ሓደ ገዛ ተጸቒጦም ተረኺቦም። 7 ካብኣቶም ፈለማ ትሕቲ ዕድመ ከም ዝኾኑ ክቑጸሩ እንከለዉ፡ ካልኦት 19 ድማ ብዘይሕጋዊ መንገዲ ናብ ደቡብ ኣፍሪቃ ኣትዮም ተባሂሎም ተጠርጢሮም ናብ ቤት ፍርዲ ክውሰዱ ከለዉ ትሕቲ ዕድመ ምንባሮም ገሊጾም።

ክፍሊ ውሽጣዊ ጉዳያት ኣብ መወዳእታ ናይቲ ወርሒ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ፡ “ኩሎም ግዳያት ዘይሕጋዊ ምስግጋር ሰባት ዘይኮኑ ግን ከኣ ብኮንትሮባንድ ናብታ ሃገር ዝኣተዉ ሰነዳት ዘይብሎም ስደተኛታት እዮም ነይሮም” ኢሉ።

ክልቲኦም ጉዳያት ምትእስሳር ኣለዎም ድዩ ኣይተኣሳሰሩን ገና ንጹር ከምዘይኮነ ዝገለጸ ንክዋላሰ፡ ዕንቅፋታት ቋንቋ፡ መኮንናት ካብቶም ሰባት ብኸመይ፡ ስለምንታይን መዓስን ናብ ደቡብ ኣፍሪቃ ከምዝመጹ መልሲ ንኸይረኽቡ ስለዝዓግቶም፡ ፖሊስ ተርጓሚ ይደልዩ ከምዘለዉ ሓቢሩ።

ጎረቤት ናይቲ እቶም ኢትዮጵያውያን ዘምለጡሉ ገዛ፡ በቲ ፍጻመ ከምዝተሰናበደት ንኤንሲኤ ኣብ ዝሃበቶ ሓበሬታ፡ ኣብቲ ንብረት ዝኾነ ሰብ ዝረኣየትሉ እንኮ ግዜ ቅድሚ ሒደት ሰሙናት ወዳ ኣብ ልዕሊ እቲ ረጊጹ ዝሃረማ ኩዕሶ ከውጽእ ኣብ ዝኸደሉ እዋን ምዃኑ ገሊጻ ሓጹር።