https://www.cnbc.com/2026/07/23/iran-war-us-trump-houthis-red-sea-oil.html
ፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ ሓሙስ እቲ ብተህራን ዝድገፍ ዕጡቓት ጕጅለ ኣብ ቀይሕ ባሕሪ ንኽልተ ነዳዲ ነዳዲ ሳውዲ ከም ዝወቕዓ ድሕሪ ምግላጹ ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ ንኢራን በቲ ኣብ መጻኢ ዝፍኖ መጥቃዕቲ ሁቲ ተሓታቲ ኽትገብራ ምዃና ገለጸ።
እቲ መጠንቀቕታ ኣብ የመን ዝርከቡ ሁቲ ኣብ ግጭት ማእከላይ ምብራቕ ሓድሽ ግንባር ክኸፍቱ ምዃኖም ኣብ ዘፈራርህዎ እዋን ኢዩ መጺኡ።
ትራምፕ ኣብ ትሩዝ ሶሻል ኣብ ዝጸሓፎ ጽሑፍ ኣመሪካ ቅድሚ ሓደ ዓመት ንሁቲ መራኽብ ብጥይት ዓለምለኻዊ ንግዲ ብምብልሻው “ኣዝዩ ሓያል” መጥቃዕቲ ፈነወቶም።
“ካብቲ ግዜ እቲ ኣትሒዞም ምስ ኢራን ኣብ ዝገበርናዮ ግጭት ኣዝዮም ሓላፍነት ዝስምዖም ስጕምቲ ወሲዶም። እቲ ዘሕዝን ግን ትማሊ ምሸት ኣብ ክልተ መራኽብ ስዑዲ ዓረብ ተኲሶም ከም ብሓድሽ ይጅምሩ ኣለዉ” ኢሉ ትራምፕ።
“በጃኻ እዚ ሓቂ እዚ እንደገና እንተ ገይሮምዎ ኣመሪካ ንኢራን ተሓታቲ ኽትገብራ ምዃና ንምርግጋጽ ይኹን፣ ሁቲ መተካእታ ወይ ወኪል ኢራን ስለ ዝዀና ኣብ ልዕሊ ኢራንን ኣብ ልዕሊ ሁቲታትን ከኣ ከቢድ ወተሃደራዊ መቕጻዕቲ ክወርድ ኢዩ ክሳዕ ሕጂ ብሞያውን ብልሓትን ስጕምቲ ብምውሳዶም ኣዝየ ተስፋ ዝቘረጽኩ” በለ።
ሁቲ የመን ረቡዕ ንኽልተ ነፈርቲ ነዳዲ ስዑዲ ዓረብ ኢንሴሊያን ላይላን ዝበሃላ ነፈርቲ ነዳዲ ብነፈርትን ሚሳይላትን ከም ዘጥቅዕወን ገለጹ። እቲ መጥቃዕቲ እንተ ተረጋጊጹ እቲ ዕጡቓት ጕጅለ ኣብ ልዕሊ ስዑዲ ዓረብ ናይ ባሕሪ እገዳ ኸም ዝኣወጀ ኻብ ዚእውጅ ንነጀው እቲ ናይ መጀመርታ ኪኸውን እዩ።
መንግስታዊ ትካል ፕረስ ስዑዲ ዓረብ (SPA) ኢንሴሊያ ንቐይሕ ባሕሪ ኽትሓልፍ ከላ ዒላማ ከም ዝገበረት ኣረጋጊጹ ኣብ ቀስቲ እታ መርከብ ባርዕ ከም ዘጋጠመ ኣረጋጊጹ። እቲ ትካል ካብ ሓደ ስሙ ዘይተጠቕሰ ብዓል ስልጣን ጀነራል መጓዓዝያ ብምጥቃስ ኵሎም ሰራሕተኛታት ደሓን ከም ዝነበሩ ብምግላጽ እቲ መጥቃዕቲ ኣህጉራዊ ሕጊ ኸም ዝጠሓሰ ገለጸ። ኤስፒኤ ብዛዕባ እታ ላይላ እትበሃል ታንከር እዋናዊ ሓበሬታ ኣይሃበን።
ኣብ ዩናይትድ ኪንግደም ናይ ባሕሪ ንግዲ ኦፐሬሽንስ (UKMTO) ረቡዕ ረቡዕ ከም ዝጸብጸቦ “ዘይተፈልጠ ተወንጫፊ” ካብ ገማግም ከተማ ኣል ሹቃይቅ ስዑዲ ዓረብ ኣስታት 130 ኪሎ ሜተር ርሒቓ ኣብ እትርከብ ነዳዲ ነዳዲ እትርከብ መርከብ ከም ዝወደቐት ጸብጸበ። UKMTO እቲ ፍጻመ ኣብታ መርከብ ባርዕ ከም ዘስዓበን ዋላ ሓንቲ ጕድኣት ከም ዘየጋጠመን ገለጸ።
ማእከላይ ኣዛዚ ሕቡራት መንግስታት ኣመሪካ ሓይልታት ኣመሪካ ኣብ ልዕሊ ኢራን ካልእ ዙር መጥቃዕቲ ብምውራድ ንወተሃደራዊ ዕላማታት እንተላይ ናይ ባሕሪ ክእለት መኽዘን ሚሳይልን ድሮንን ከምኡውን ንብረት መከላኸሊ ኣየር ከም ዝወቕዑ ገለጸ።
“እቲ መጥቃዕቲ ነቲ ኢራን ንሲቪል ባሕረኛታትን ንግዳዊ መራኽብን ንምጥቃዕ ዘለዋ ኽእለት ብዝያዳ የዳኽሞ እዩ” ኢሉ ሴንትኮም ኣብ ዝሃቦ መግለጺ።
ሓይልታት ኣመሪካ ኣብዚ ወርሒ እዚ ኣብ ልዕሊ እስላማዊ ሪፓብሊክ ኣብ ባሕሪ እገዳ ክጅምሩ ኸለዉ ብዓሰርተታት ዝቝጸሩ ወተሃደራዊ ቦታታት ኢራን ዒላማ ከም ዝገበሩ ገለጸ። ክሳዕ ሓሙስ ምሸት ሴንትኮም ትሽዓተ መራኽብ ንግዳዊ መራኽብ ከም ዝቐየረ ገለጸ
ጸሓፊ ወጻኢ ኣመሪካ ማርኮ ሩቢዮ ሓሙስ ንጋዜጠኛታት ኢራን “እንተ ወሓደ ብህይወት ክነብሩ ፍቓደኛታት ዘይኰኑ ስምምዕ ንምግባር ድሉው ከም ዘይኰነት” ገለጸ።
ሩቢዮ “ዋጋ ምኽፋሎም ክቕጽሉ ኢዮም ምሸት ምሸት ከኣ እቲ ዋጋ እናወሰኸ ይኸይድ ኣሎ” በለ።
ሩቢዮ ብዛዕባ እቲ ሁቲ ኣብ ቀይሕ ባሕሪ ኣብ ልዕሊ ኽልተ ነዳዲ ነዳዲ ስዑዲ ዓረብ ዝፈጸምዎ መጥቃዕቲ እንታይ ምላሽ ከም ዝሃበ ምስ ተሓትተ “ደው ክብሉ ተስፋ እገብር። ብሓቂ ከምኡ ክገብሩ የብሎምን። ኢራናውያን በዚ ተዋሒጦም ኢዮም።”
