https://www.npr.org/2026/11/10/g-s1-152693/healthcare-ethiopia-conflict-emergency-room

ጓል 10 ዓመት ቤትልሄም ብ6 ጥቅምቲ 2026 ኣብ መቀለ ኢትዮጵያ ኣብ ዝርከብ ሆስፒታል ኣይደር ሪፈራል ኣብ ጥቓ ኣቦኣ ኣብ ዓራት ደቂሳ ኣላ። ኣብ ኣላማታ ከቢድ ተዅሲ ምስ ተዅሰሰት ቈሲላ። ብ23 መስከረም ኣብ መንጎ ዓለወኛ ግንባር ህዝባዊ ሓርነት ትግራይን ፈደራላዊ ሓይልታትን ውግእ ተባርዐ፣ እዚ ድማ ናብቲ ኣብ 2020-2022 ዝነበረ ውግእ ሓድሕድ ከይምለስ ፍርሂ ኣለዓዒሉ ኣብ ስርዓት ክንክን ጥዕና ድማ ከቢድ ጸቕጢ ፈሪዱ።

“ሕንፍሽፍሽ እዩ ነይሩ፣ ሕንፍሽፍሽ እዩ ነይሩ፣ እዚ ድማ ንሸውዓተ ወይ ሸሞንተ መዓልቲ ቐጸለ። ብዘይ (ዋህዮ) ብዘይ ኤለክትሪክ እዩ” ኢሉ ሓደ ኣብ ኢትዮጵያ ዚነብር መጥባሕቲ ዚገብር ሓኪም ተዘክሮኡ ገለጸ።

ብ24 መስከረም ኣብ መንጎ ዓለወኛታትን መንግስቲ ኢትዮጵያን ንኽልተ ዓመት ዝጸንሐ ናይ ተዅሲ ምቍራጽ ኪፈርስ ጀመረ። እቶም ዝቘሰሉ ሰባት ካብ ገጠራት ኪውሕዙ ኸለዉ እዚ መጥባሕቲ ዚገብር ሓኪምን መሳርሕቱን ኣብ መከሌ ርእሰ ኸተማ ሰሜናዊ ዞባ ትግራይ ኣብ ዚርከብ ሆስፒታል ብእተኻእሎም መጠን ሕክምና ገበሩ። እቲ መጥባሕቲ ዚገብር ሓኪም ነቶም ዓለወኛታት ንምሕካም ዜምጽኦ ሳዕቤን ስለ ዝፈርሀ ስሙ ኸይገልጽ ንኤንፒአር ሓተቶ።

ተዘክሮኡ ኺገልጽ ከሎ “ብምሉኡ እቲ ህጹጽ ክፍሊ (ክፍል) በቶም ናይ ውግእ ጕድኣት ዝወረዶም ሕሙማት መሊኡ ነበረ” በለ። “እቲ ባይታ ምሉእ ብምሉእ መሊኡ ስለ ዝነበረ ዚስጕምዓሉ ቦታ ኣይነበረን።”

ኣብዘን ዝሓለፋ ሒደት ሰሙናት እቲ ዓመጻ ብቐጻሊ ይቕጽል ስለ ዘሎ ኢትዮጵያ እንደገና ኲናት ሓድሕድ ከጋጥማ ይኽእል ኢዩ ዝብል ሻቕሎት ኣበጊሱ ኣሎ። ሰራዊት ኢትዮጵያ ሱዳንን ግብጽን ኤርትራን ንቐዳማይ ሚኒስተር ኣቢ ኣሕመድ ንምውጋድ ምስ ሸውዓተ ዓለወኛታት ጕጅለታት ኢትዮጵያ ዝሓበሩ ዕጡቓት ትግራይ ከም ዝደገፉ ገይሩ ኸሰሶም።

ኣብ መወዳእታ ጥቅምቲ ቈልዑ ዝርከብዎም ብውሕዱ 15 ሰባት ምስ ቀተሉ ዋና ዳይረክተር ውድብ ጥዕና ዓለም ቴድሮስ ኣድሃኖም ገብረየሱስ ኣብ ኤክስ ኣብ ዝለኣኾ ጋዜጣ እቲ ኣብ ሰሜናዊ ኢትዮጵያ ዘሎ ዓመጽ “ነቲ ድሮ ተነቃፊ ዝነበረ ስርዓት ጥዕና ናብ ውድቀት የቕርቦ ኣሎ” በለ።

ኣብ መስከረም ኣብ መጀመርታ ዓመጽ ኣብ እተላዕለሉ እዋን እቲ ኣብ ትግራይ ዝርከብ መጥባሕቲ ዝገበረ ሓኪም ነቶም ግዳያት ተዅሲ ድሮናት ከምኡውን ሞርታር ዛዕጐል መጥባሕቲ ንምግባር መዓልትታት ከም ዘሕለፈ ገለጸ። ገሊኣቶም ሲቪል ከም ዝነበሩ ንጹር ክኸውን ከሎ ካልኦት ግን ዩኒፎርም እተኸድኑ ተዋጋእቲ ኢዮም ነይሮም። እቲ ጕዳይ ኣዝዩ እተሓላለኸ ምዃኑ ተዘክሮኡ ገለጸ ከመይሲ ኣገልግሎት ሞባይል ኰነ ኢንተርነትን ስለ እተቛረጸ ክንደይ ሕሙማት ይመጹ ኸም ዘለዉ ንምፍላጥ መገዲ ኣይነበረን።

“ካበይ ከም ዝመጹ ኣይንፈልጥን ኢና – ንቕድሚት ክትከይድ ከሎኻ ዝከኣለካ ዅሉ ትገብር ዲኻ?” ኢሉ ንኤንፒአር ነገሮ።

እቲ ኣብ መንጎ ፈደራላዊ መንግስቲ ኢትዮጵያን ዓለወኛታት ጕጅለታትን ዘሎ ውግእ እንደገና ክኽፈት ከም ዝኽእል ዝሕብር ምልክታት ነይሩ ኢዩ። ኣብ ግንቦት ዓለወኛታት ትግራይ ካብ ስልጣኖም ንመራሕቲ ዞባ ኣውጺኦም ናይ ገዛእ ርእሶም ኣቘሙ። ፈደራላዊ መንግስቲ ኢትዮጵያ ድማ ንትግራይ እንተላይ ነቲ ብዞባዊ ምምሕዳር ዝመሓደር ሆስፒታላት ዝወሃብ ገንዘብ ነከየ። ሓካይም ንኣዋርሕ ዝኣክል ደሞዝ ከም ዘይረኸቡ ገለጸ።

Please read more story in the link